Metodios - Candidus et rubeus color hoc variatur in agro
IZBORNIK    GLAVNE TEME METODIOS    Kratka povijest Hrvatske    Poljski
Kratka povijest Hrvatske

  Sažet enciklopedijski članak od 14 rečenica o glavnim događajima u političkoj povijesti Hrvatske tijekom 14 stoljeća, na 10 jezika
      deu: njemački
      eng: engleski
      fra: francuski
      hrv: hrvatski
      ita: talijanski
      pol: poljski
      por: portugalski
      rus: ruski
      spa: španjolski
      ukr: ukrajinski
  Uvjeti korištenja
  Kvalifikacije



Krótka historia Chorwacji

Lud chorwacki, w roku 626, podporządkował sobie rzymskie prowincje Dalmację, Panonię i Ilirię, tworząc dwa niezależne księstwa, które w Królestwo Chorwacji zjednoczył jego pierwszy król, Tomislav, koronowany w 925 roku. Chorwacja Adriatycka to, obok Królestwa Franków, pierwsze trwałe i zorganizowane państwo w Europie Środkowej. Po wymarciu rodzimej dynastii Trpimiroviciów, parlament (Sabor) wybierał królów Chorwacji spośród władców innych państw, ustanawiając tym samym unię personalną – wpierw Chorwacji i Węgier (1102–1300 i 1307–1526), potem zaś Chorwacji i Austrii (1527–1918). Jako przedmurze chrześcijańskiej Europy między wiekiem XV a XVIII, Królestwo Chorwacji miało kluczowe znaczenie w zatrzymaniu dalszego parcia Imperium Osmańskiego na Zachód, podczas gdy, z drugiej strony, większość chorwackiego wybrzeża zajęła Republika Wenecka. Królestwo Chorwacji zachowało swą suwerenność państwową dzięki szczególnej pozycji w obrębie Monarchii Habsburgów aż do jej rozpadu w 1918 roku.

Po tym, gdy w roku 1918 Chorwacja zerwała konstytucyjne powiązania z Austrią i Węgrami, została bez zgody swego parlamentu włączona do nowo powstałego Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców (późniejsze Królestwo Jugosławii). Chorwacja została tym samym po raz pierwszy wpisana w bałkański kontekst polityczny i wbrew swej woli przestała istnieć jako państwo. Autonomiczna Banowina Chorwacka, ustanowiona w wyniku porozumieniu chorwackiej opozycji i Rządu jugosłowiańskiego w roku 1939, przetrwała do rozbicia Jugosławii przez państwa Osi w 1941 roku. Mimo jednomyślnego poparcia społeczeństwa dla prozachodniej koalicji chłopsko-demokratycznej, druga wojna światowa toczyła się w Chorwacji pomiędzy dwoma ruchami radykalnymi – ustaszami pod protektoratem państw Osi i komunistami (partyzantami), opowiadającymi się po stronie aliantów; oba proklamowały własne państwo chorwackie. Od 1945 roku Chorwacja była jednym z sześciu państw związkowych komunistycznej Jugosławii marszałka Tity. Demokratyczny ruch narodowy na rzecz politycznych praw Chorwacji w Jugosławii – znany jako „Chorwacka Wiosna” – który w roku 1967 sprzeciwił się przymusowemu złączeniu języka chorwackiego z serbskim w serbochorwacki, został przez jugosłowiański reżim zdławiony w 1971 roku.

W następstwie demokratycznych wyborów 1990 roku, w roku 1991 Republika Chorwacji ogłosiła niepodległość, podobnie jak większość państw wchodzących w skład Jugosławii. Wykorzystując byłe wojska federalne i lokalnych rebeliantów, Serbia i Czarnogóra napadły w 1991 roku Chorwację oraz Bośnię i Hercegowinę w celu zachowania terytoriów podbitych w kadłubowej Jugosławii. Wojna zakończyła się w 1995 roku zwycięstwem Chorwacji i wyzwoleniem terenów okupowanych, podczas gdy równoczesne sukcesy chorwacko-bośniackich sojuszników doprowadziły do procesu pokojowego w Bośni i Hercegowinie. ■

Vanjske poveznice
 Pacta conventa (1102.): Sporazum o izboru Kolomana Arpadovića za kralja Hrvatske (Izvor: Jura Regni Croatiae, Dalmatiae et Slavoniae, dio I., Zagreb, 1862.)

 Cetinska isprava (1. siječnja 1527.): Odluka Sabora o izboru Ferdinanda Habsburškog za kralja Hrvatske (Izvor: Jura Regni Croatiae, Dalmatiae et Slavoniae, dio II., Zagreb, 1862.)

 Pragmatička sankcija (11. ožujka 1712.): Zakonski čl. VII./1712. Sabora o nasljedstvu hrvatske krune za žensku lozu Habsburgovaca (Izvor: Jura Regni Croatiae, Dalmatiae et Slavoniae, dio II., Zagreb, 1862.)

 Odluka o neovisnosti (25. lipnja 1991.): Ustavna odluka Sabora o suverenosti i samostalnosti Republike Hrvatske (Izvor: Narodne novine 31/1991.)

 The situation in the occupied territories of Croatia (9. prosinca 1994.): Rezolucija Opće skupštine Ujedinjenih naroda A/RES/49/43 (Izvor: UN)

 The situation in Bosnia and Herzegovina (8. studenog 1994.): Rezolucija Opće skupštine Ujedinjenih naroda A/RES/49/10 (Izvor: UN)


METODIOS KRATKA POVIJEST HRVATSKE
Naslovnica
Novosti
O nama
Engleska inačica
Hrvatski
• Latinica
• Glagoljica
• Hrvatska ćirilica
• Arabica
• 4 pisma (PDF)
Njemački
Engleski
Francuski
Talijanski
Poljski
Portugalski


Uvjeti korištenja
Ruski
Španjolski
Ukrajinski


Kvalifikacije
Sadržaj ovih stranica ustupljen je na korištenje licencijom Creative Commons Imenovanje-Bez prerada 3.0 Hrvatska.
Tekst
Kratka povijest Hrvatske, na svim jezicima, oslobođen je uvjeta imenovanja. Za potankosti pogledajte Uvjete korištenja.